Και αυτό γίνεται εύκολα αντιληπτό σε όποιον διαβάσει το πολεοδομικό σχέδιο, στο οποίο αναφέρεται πολύ καθαρά και σε πολλά σημεία ότι στόχος είναι η «ενεργειακή αξιοποίηση», στη σελίδα 76 αναφέρει τη «μετατροπή της Μονάδας Προ-επεξεργασίας Απορριμμάτων σε Μονάδα Επεξεργασίας και Αξιοποίησης Απορριμμάτων» σε εγκατάσταση 15 στρεμμάτων (!) και, το επιστέγασμα, στη σελίδα 77 αναφέρεται σαφέστατα ή κατασκευή μόνιμης και μεγάλης κλίμακας «Μονάδας Αεριοποίησης» σε κτίριο επιφάνειας 6 στρεμμάτων (!).
Η «Αεριοποίηση» που αναφέρει το σχέδιο είναι η ακριβότερη από όλες τις μεθόδους καύσης απορριμμάτων και έχει το υψηλότερο τεχνικό ρίσκο. Το κύριο προϊόν της είναι το σύνθετο αέριο (syngas) το οποίο είναι εξαιρετικά εύφλεκτο και τοξικό με κίνδυνο διαρροής ή έκρηξης. Η μέθοδος έχει επίσης επικίνδυνες εκπομπές οξειδίων του αζώτου, μονοξείδιου του άνθρακα, μικροσωματιδίων με βαρέα μέταλλα, υδροχλωρίου, διοξειδίου του θείου και καρκινογόνων διοξινών και φουρανίων. Για τον περιορισμό αυτών των εκπομπών απαιτούνται σύνθετα μέτρα όπως πολλαπλά ειδικά και πανάκριβα φίλτρα και πολύπλοκη μετεπεξεργασία των καυσαερίων ενώ η εγκατάσταση πρέπει να λειτουργεί σε κλειστό κτίριο με αρνητική πίεση.
Σε μια χώρα που συμβαίνουν πολύ συχνά τραγικά ατυχήματα λόγω μη τήρησης των μέτρων ασφαλείας και περιβαλλοντικής προστασίας, σε μια χώρα όπου τα φίλτρα στα θερμικά εργοστάσια ηλεκτρικής ενέργειας δεν αλλάζονται ποτέ, που δεν μπαίνουν φίλτρα ούτε στα πλοία που αράζουν όλη μέρα στα λιμάνια με αναμμένες τις μηχανές, θεωρούμε ότι είναι απίθανο να τηρηθούν τόσο σύνθετα και δαπανηρά μέτρα και μάλιστα από ιδιώτες εργολάβους που επιδιώκουν τη μεγιστοποίηση του κέρδους.
Όσον αφορά στο πολεοδομικό σχέδιο, δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι το πολυετές παράχωμα του λόφου του Μαύρου Σπήλιου με σκουπίδια και μπάζα, η γειτνίαση με τη Λαχαναγορά, οι μικρές αποστάσεις από τις πυκνοκατοικημένες περιοχές και τις τουριστικές υποδομές και τα δύο απότομα ρέματα που καταλήγουν κατευθείαν στον υγρότοπο και την παραλία του Καρτερού, τον καθιστούν την πλέον ακατάλληλη θέση για ακραία οχλούσες δραστηριότητες όπως η επεξεργασία απορριμμάτων που, άλλωστε, δεν προβλέπονται ούτε από το ΓΠΣ Ηρακλείου. Τα ζητήματα αυτά είχε θίξει με καταγγελία η Οικολογική Παρέμβαση Ηρακλείου από το 2019 χωρίς να πάρει ποτέ απάντηση από την Περιφέρεια, τον ΕΣΔΑΚ ή το Δήμο.
Σημειώστε ότι η μελέτη (ΣΜΠΕ) για την «Ενεργειακή Αξιοποίηση των Αστικών Αποβλήτων» με 6 εργοστάσια καύσης σε όλη την Ελλάδα που έφερε η κυβέρνηση πέρυσι, αντιμετωπίστηκε με αρνητικές γνωμοδοτήσεις από όλα τα Περιφερειακά και από πολλά Δημοτικά Συμβούλια της χώρας, συμπεριλαμβανομένου του Ηρακλείου, πλην της Περιφέρειας Κρήτης η οποία ΔΕΝ έφερε τη μελέτη για γνωμοδότηση ποτέ! Και αυτό μας βάζει δικαιολογημένα σε σκέψεις ότι μπορεί να υπάρχει μεθόδευση για να περάσει σιωπηρά κάτω από τα βλέμματα των δημοτών του Ηρακλείου και του Τοπικού Συμβουλίου της Νέας Αλικαρνασσού η κατασκευή ενός τεράστιου εργοστασίου καύσης μέσα στον αστικό ιστό, πάνω σε ένα απολύτως ακατάλληλο σημείο.
Δεν έχουμε πάψει, εδώ και πάνω από 20 χρόνια, να επαναλαμβάνουμε ότι η καύση ως μέθοδος διαχείρισης των απορριμμάτων είναι καταστροφική:
1) Για λόγους υγείας και περιβάλλοντος: Ακόμα και με τα καλύτερα μέτρα, στην καλύτερη χώρα, οι μονάδες εκπέμπουν διοξίνες, φουράνια, βαρέα μέταλλα και μικροσωματίδια, ενώ παράγουν και τοξική τέφρα που πρέπει να διατεθεί σε ειδικούς χώρους επικινδύνων αποβλήτων.
2) Για λόγους ορθής διαχείρισης: Η καύση, για να λειτουργήσει ομαλά, χρειάζεται σταθερά και για δεκαετίες μεγάλες ποσότητες απορριμμάτων επομένως πρέπει να υποβαθμιστούν σε πολύ χαμηλά ποσοστά η ανακύκλωση και η κομποστοποίηση. Σε χώρες της Ευρώπης που αντιμετωπίζουν αυτό το πρόβλημα αναγκάζονται να εισάγουν συνεχώς απορρίμματα από τρίτες χώρες.
3) Για λόγους οικονομικούς: Είναι η ακριβότερη μέθοδος και εκτοξεύει το κόστος διαχείρισης των απορριμμάτων που, φυσικά, θα πληρώνουν οι δημότες. Επίσης είναι αντίθετη με τις κατευθύνσεις της ΕΕ και γι’ αυτό δεν συν-χρηματοδοτείται.
Το ζήτημα είναι και στρατηγικό: δεν πρέπει να κλειδώσουμε τη χώρα σε μια υποδομή περιβαλλοντικά επικίνδυνη και συστημικά δεσμευτική. Η κοινή λογική απαιτεί να περάσουμε επιτέλους σε ένα σύστημα διαχείρισης με πρόληψη, επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση.
Η Σλοβενία μας δείχνει το δρόμο! Ας το ψάξουμε.
Οικολογική Παρέμβαση Ηρακλείου